केंद्र सरकारने बर्ड फ्लू (Bird Flu) H5N1 विषाणूच्या संसर्गाबाबत पंजाबसह अनेक राज्यांना सतर्कतेचा इशारा दिला आहे. मत्स्यव्यवसाय, पशुसंवर्धन आणि दुग्धव्यवसाय मंत्रालयाने जाहीर केलेल्या अहवालानुसार, सरकारी आणि व्यावसायिक पोल्ट्री फार्ममध्ये एव्हीयन इन्फ्लूएंझाचे काही रुग्ण आढळले आहेत. त्यामुळे या राज्यांनी राष्ट्रीय कृती योजनेचे काटेकोर पालन करून प्रतिबंधात्मक उपाययोजना कराव्यात, असे निर्देश दिले आहेत.
सरकारने राज्यांना जलद प्रतिसाद पथके सक्रिय करण्याचे आणि पशुवैद्यकीय प्रयोगशाळांची संख्या वाढवण्याचे आदेश दिले आहेत. यामुळे एव्हीयन फ्लूचा प्रसार रोखण्यास मदत होईल. मंत्रालयाच्या सचिव अलका उपाध्याय यांनी स्पष्ट केले की, संक्रमित चिकन सेवन केल्यानेही हा विषाणू मानवांमध्ये पसरू शकतो. म्हणून नागरिकांनी अधिक खबरदारी घेण्याची आवश्यकता आहे.
बर्ड फ्लूची लक्षणे:
बर्ड फ्लूची लक्षणे सामान्य सर्दी-फ्लूसारखी असतात, परंतु काही रुग्णांमध्ये ती अधिक गंभीर होऊ शकतात. यामध्ये डोळे लाल होणे, ताप, खोकला, थकवा, स्नायूंमध्ये वेदना, गळा खवखवणे, मळमळ, उलटी, जुलाब, गॅस्ट्रिक समस्या, नाक बंद होणे आणि श्वास घेण्यास त्रास अशी लक्षणे दिसू शकतात.
बर्ड फ्लूचा संसर्ग कसा होतो?
बर्ड फ्लू हा प्रामुख्याने पक्ष्यांमध्ये आढळणारा विषाणू आहे, परंतु तो विशिष्ट परिस्थितीत माणसांमध्येही पसरू शकतो. संक्रमित पक्ष्यांच्या संपर्कात आल्याने किंवा दूषित वातावरणात राहिल्याने संसर्गाची शक्यता वाढते. विशेषतः पोल्ट्री फार्ममधील कर्मचाऱ्यांना आणि कच्चे किंवा नीट न शिजवलेले चिकन खाणाऱ्यांना धोका अधिक असतो.
बर्ड फ्लू प्रतिबंधक उपाय:
संक्रमित पक्ष्यांच्या संपर्कात येणे टाळा. पक्षी हाताळल्यानंतर हात साबणाने आणि स्वच्छ पाण्याने धुवा. योग्यरित्या शिजवलेले चिकन आणि अंडीच खा. फ्लूची लस घेऊन आजाराचा धोका कमी करा. जर बर्ड फ्लूची लक्षणे जाणवत असतील, तर त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. सरकारने सर्व पोल्ट्री फार्ममध्ये जैवसुरक्षा उपाय आणि स्वच्छतेच्या नियमांचे कठोर पालन करण्याचे निर्देश दिले आहेत. यामुळे विषाणूचा प्रसार रोखण्यात मदत होईल.